دستکاری سلولهای بنیادی بیماران مبتلا به دیابت برای تبدیل به سلولهای انسولین ساز، روش جدیدی برای درمان دیابت

 11 مه 2016- چنانچه سلولهای تخریب شده در پانکراس بیماران مبتلا به دیابت تعویض شوند، این افراد از تزریق انسولین بی نیاز خواهند شد.

 محققان دانشکده ی پزشکی دانشگاه واشنگتن و دانشگاه هاروارد توانستند سلولهای ترشح کننده ی انسولین را از سلولهای بنیادی بیماران مبتلا به دیابت نوع 1 مشتق کنند.

محققان توانستند سلولهای ترشح کننده ی انسولین را از سلولهای بنیادی بدست آمده از پوست بیماران مبتلا به دیابت نوع 1 تولید کنند. سلولهای ساخته شده از سلولهای بنیادی(آبی رنگ) می توانند در پاسخ به گلوکز، انسولین(سبز) را ترشح  کنند.

افراد مبتلا به  دیابت نوع 1 قادر به تولید انسولین مورد نیاز خود نیستند و آنرا از طریق تزریقات چندگانه در طول روز دریافت می کنند. در این تحقیق جدید محققان رویکرد فردگرا را برای درمان دیابت امکان پذیر کردند، در این روش تولید سلولهای جدید انسولین ساز بر تولید سلولهای بنیادی فرد بیمار متکی می باشد. محققان نشان دادند که این سلولهای جدید در مواجه با گلوکز می توانند انسولین ترشح کنند.

محققان این سلولها را درمحیط کشت و بدن موش آزمایش کردند و در هر دو مورد سلولها در پاسخ به گلوکز، انسولین ترشح نمودند. نتایج این تحقیق در دهم ماه مه در مجله ی Nature Communicationsمنتشر گردید.

پرفسور Millmanنویسنده ی اول این مقاله و پرفسور پزشکی و مهندسی پزشکی دردانشگاه واشنگتن می گوید: درتئوری اگر ما بتوانیم سلولهای تخریب شده را با سلولهای دیگری جایگزین کنیم، بیماران با سلولهای بتای جدید- که عملکرد آنها تولید، ذخیره و ترشح انسولین برای  کنترل قند خون است- از تزریق انسولین بی نیاز می شوند. سلولهایی که ما در این تحقیق با دستکاری سلولهای بنیادی گرفته شده از پوست فرد بیمار تولید  نمودیم، قادر به تشخیص حضور گلوکز و ترشح  انسولین درپاسخ به گلوکز می باشند.

 دکتر Millmanقبل از این، تکنیک مشابهی برای ساخت سلولهای بتا از سلولهای بنیادی مشتق شده از افراد غیردیابتی استفاده کرده بود، در این آزمایشات جدید سلولهای بتا از پوست فرد مبتلا به  دیابت ساخته  شد.

 دکتر Millmanمی گوید: قبل از آغاز این تحقیق سوال اصلی این بود که آیا ما می توانیم سلولهای تولید کننده ی انسولین را از سلولهای بنیادی مشتق شده از سلولهای پوست افراد مبتلا به دیابت نوع 1 تولید کنیم، برخی از دانشمندان تصور می کردند از آنجائیکه بافت مذکور از بیماران دیابتی گرفته می شود  ممکن است  دچار نقایصی باشد که از تمایز سلولهای بنیادی به سلولهای بتا جلوگیری کند، در طی این تحقیق مشخص گردید که چنین اتفاقی روی نمی دهد و ما نمی توانیم این سلولها را از افراد مبتلا به دیابت دریافت و به سلولهای بتای جدید تبدیل کنیم.

دکتر Millmanخواهان انجام آزمایشات بیشتر برای اطمینان ازعدم تشکیل تومور پس از پیوند سلولهای  جدید به بیماران گردید، این مشکل در برخی از تحقیقات سلولهای بنیادی مشاهده می شود اما تاکنون حتی یک سال پس از پیوند این سلولها  به موش، چنین مشکلی مشاهده  نگردید.

او می گوید: تحقیق بر روی پیوند سلولهای بتای مشتق شده از سلولهای بنیادی بیمار دیابتی، 3 تا 5 سال دیگر بروی انسان آغاز خواهد شد و ما انتظار داریم این سلولها در زیر پوست بیماران با یک روش  جراحی با حداقل تهاجم قرار داده شوند بدین ترتیب این سلولهای بتا به جریان خون بیماران دسترسی  خواهند داشت، آنچه ما تصور می کنیم یک جراحی سرپایی است که در آن نوعی دستگاه از سلولهای مورد نظر پر شده و درست در زیر پوست بیماران قرار داده می شود.

پرفسور Scharpاز دانشگاه واشنگتن می گوید: ایده ی جایگزینی سلولهای بتا جدید نیست، ما دو دهه ی قبل چنین سلولهایی را به بیماران مبتلا به دیابت  نوع 1 پیوند زده ایم هنوز بیماران در چندین کارآزمایی بالینی که در آنها پیوند سلولهای بتا با موفقیت انجام شده است، شرکت دارند، اما سلولهایی که در این کارآزمایی ها استفاده شد از بافت پانکراس اهداء کنندگان بافت تهیه شده بود. همانطور که تعداد اهداء عضو در جهان افزایش یافته است امکان دسترسی به سلولهای جزایر لانگرهانس نیز برای افراد مبتلا به دیابت نوع 1 بیشتر شده است.

پرفسور Millmanمی گوید: این روش جدید می تواند برای درمان سایر بیماریها نیز استفاده شود از آنجائیکه ما توانسته ایم سلولهای بتا را از سلولهای بنیادی مشتق شده از پوست بیماران مبتلا به دیابت نوع  1 بسازیم، این کار می تواند برای بیماران مبتلا به دیابت نوع 2، دیابت نوزادان و سندرم ولفرام نیزصورت گیرد، سپس می توان تأثیرات داروهای دیابت را بروی سلولهای بتای بیماران و انواع مختلفی  از بیماریها آزمایش کرد.

منبع:www.medicalnewstoday.com/releases/310142.php